दशैं हो कि दशा ?

नानीमैया विष्ट

                              

हेटौडा । भूकम्पले आक्रान्त पीडितहरु अस्थाई टहरा र त्रिपालमुनी बसेर सोध्दैछन्, हाम्रो निम्ति यो दशै हो कि दशा ? त्यतिमात्र कहाँ हो र भूकम्पबाट बाचियो अब जसो तसो दशै त मान्नुपर्छ भनेर अलि अलि जोहो गरेका सर्वसाधरणलाई पनि भारतको नाकाबन्दीले आफूलाई चाँहिएको सामनको अभाव र महँगीले यो दशै साँच्चै नै दशैं होइन दशा नै हो भन्ने ठानेका छन् । भारतले गरेको अघोषित नाकाबन्दीले अरु स्थान जस्तै हेटौडालाई पनि निक्कै प्रभाव पारेको छ । नाकाबन्दीको कारण डिजल, पेट्रोल, मटितेल, एल.पि. ग्यास सँगै अन्य उपभोग्य वस्तुहरुको आयात हुन नसक्दा बजारमा अभाव बढ्दैछ भने त्योसँगै कालोबजारी समेत बढेकोछ । 

उपभोक्ताहरुले बताएअनुसार अत्यावश्यक खाद्यन्नहरुसमेतमा महँगी बढाएर विक्री भइरहेको त्यो पनि भनेजति नपाइरहेको अवस्था छ। दशैलाई आवश्यकपर्ने खाद्यन्नमा समेत मूल्य बृद्धि गरिएको छ। सिमित सामन भेटिने भएकोले व्यवसायीले भनेको जति मूल्य तिर्न आफूहरु बाध्य भएको उपभोक्ता सर्मिला रानाभाट बताउछिन्। यातायातको साधनहरुमा पनि त्यस्तै भाडाबृद्धि गरिएको अवस्था छ। जसरी पनि आफूहरुलाई गन्तव्यमा पुग्नुपर्ने बाध्यता छ जति भने उति तिर्न बाध्य भएको कोपिला शिवाकोटी बताउछिन्। त्यस्तै तरकारी किसानको बारीमा कुहिएर खेर गइरहेको छ बजारसम्म ल्याउने यातायातको साधन छैन यता उपभोक्ताहरु महँगो मूल्य तिर्न बाध्य छन् भन्छन नामटारका शिव बर्तौला। 

त्यसैगरी मकवानपुर होटल एशोसियसनले पत्रकार सम्मेलन गरेर आफूसँग आबद्ध होटलहरु मध्ये एकसय भन्दा बढी बन्द भइसकेको जानकारी दिएको छ। ग्यासको अभावले होटलहरु बन्द गर्न बाध्य भएका छन् । दाउरा ल्याउन समेत डिजेल नहुँदा समस्या परेको होटल व्यवसायीहरुको गुनासो छ। न्यु स्वीट एण्ड चार्ट हाउसका संचालक उमाप्रसाद रौनियारको अनुसार यहि अवस्था रहिरहे आफूले नि बन्द गर्नुपर्ने अवस्था आउने बताउछन्। दुईहप्ता भन्दा बढी भयो ग्यास सकिएको अहिलेसम्म दाउरामा पकाइरहेको उनले दाउरामा पकाउदा जनशक्ति बढी लाग्ने र ढिला हुने भएकोले समस्या रहेको बताए । दाउरा आफू नौ रुपैया किलोबाट किन्न थालेको अहिले बढिसकेको भन्दै छिटो भन्दा छिटो नाकाबन्दी खुलाउन सम्बन्धित निकायले पहल गर्नुपर्ने बताउछन्। त्यस्तै यस वर्ष हेटौडामा सरकार र सहकारीले सुपथ मूल्यका पसलहरु खोलेका छैनन्। जसले गर्दा व्यवसायीहरुको एकलौटी मनोमानी रहेको उपभोक्ताको गुनासो छ । यस्तो जटिल परिस्थिति स्थानीय प्रशासनले बजार अनुगमन गर्दै कालोबजारी र महँगीलाई नियन्त्रण गर्न चनाखो हुनुपर्दछ । यतातिर निकायको ध्यान जाओस् ।  

नेपालका चर्चित लेखक मोदनाथ प्रश्रितले नेपाली साहित्य, राजनीति र पत्रकारितामा प्रगतिशील जग हाल्ने श्यामप्रसाद शर्माको बारेमा के लेख्नुभएछ ? प्रस्तुत गरिएको छ:-

श्यामप्रसाद शर्माः सम्झनाका केही झझल्का 

श्यामप्रसाद जस्ता चर्चित साहित्यकारको नाम मैले २०५१ को मङ्सिरमा बनारस पुगेर मात्र सुनें। साहित्यसञ्चार कमजोर भएका पहाडी गाउँको समस्या यस्तै हुन्छ। अर्घाखाँची, खिदिमको महाविद्यालयस्तरको संस्कृत पाठशाला थियो। दधिराम मरासिनीजस्ता मूर्धन्य कवि पनि त्यहाँ हुनुहुन्थ्यो। तर, राजधानी, पोखरा, तानसेन विराटनगरजस्ता साहित्यिक गतिविधिका केन्द्रसँग खिदिमको साहित्यिक सम्पर्क थिएन। त्यसैले प्रगतिशील लेखक सङ्घका संस्थापक अध्यक्षको नाम समेत त्यहाँ पुग्न निकै वर्ष लागेछ। 

वनारस भने २००७ भन्दा अघिदेखि नै नेपाली साहित्यको जागरणकेन्द्र बनेको थियो। त्यसैले अध्ययनको सिलसिलामा वनारस पुगेर नै मैले अनेकौ साहित्यकार र तिनका उल्लेख्य रचनाबारे सुन्ने चिन्ने, पढ्ने मेसो पाउन थालेको हुँ।त्यहाँका पत्रपत्रिकामा श्यामप्रदाजीका केही रचना पढ्ने मौका पाएको थिएँ। 

२०२२ सालमा नेपाल साहित्य संस्थानले चितवनको रामपुरमा देशव्यापी साहित्य सेमिनारको आयोजना गरेको थियो। त्यसबेला म रुपन्देहीमा साप्ताहिक लुम्बिनी सन्देश र तीनमहिने साहित्यिक गुराँसको सम्पादक थिएँ। त्यसै नाताले लुम्बिनीको प्रतिनिधि मण्डलमा सामेल भई सेमिनारमा पुगेको थिएँ। त्यसै नाताले लुम्बिनीको प्रतिनिधि मण्डलका सामेल भई सेमिनारमा पुगेको थिएँ। तर, त्यहाँ थुप्रै साहित्यकारस्ँग एकैचोटि चिनापर्ची गर्ने महत्वपूर्ण अवसर पाएको थिएँ मैले। तर त्यहाँ श्यामप्रसाद भने जानुभएको रहेनछ। उहाँलाई त्यहाँ भेट्न पाउने आशा अुरै रह्यो। तर, श्यामप्रसादकी तात्कालीन श्रीमती शशिकलासँग भेट भयो र श्यामजीका बारेमा केही कुरा बुझ्ने मौका पाएँ। 

श्यामप्रसादजी        राजनीतिमा पनि सक्रिय हुनुहुन्छ भन्ने कुरा मलाई थाहा थिएन। २०२४ सालमा उहाँ भूमिगत भएपछिका वर्षहरुमा उहाँको       राजनीतिक भूमिकाबारे बल्ल थाहा हुँदै गयो। २०२८ मा पनि जब राजनीतिक कारणले प्रवास निर्वासमा पुगेँ, प्रसङ्गबस बनारसलगायत कुनै ठाउँमा उहाँलार्य भेट्न सकिन्छ कि भन्ने झिनो आशा थियो, तर त्यस्तो सन्जोग जुरेन। 

२०३५ मा हामीले नेकपा (माले) को स्थापना ग¥यौं। त्यसपछि, नेपालको विभाजित कम्युनिष्ट आन्दोलनलाई एकताबद्ध पार्ने अधिकतम प्रयत्नमा हामी लाग्यौं। त्यसको परिणामस्वरुप डेढदर्जन जति सानाठूला कम्युनिष्ट समूह जुट्दै गएर नेकपा (एकीकृत माक्र्सवादी–लेनिनवादी) बन्न सम्भव भयो। त्यसै सन्दर्भमा २०४५ सालमा बल्ल श्यामप्रसादजीसँग मेरो भेट हुनसक्यो। श्यामजीको अगुवाइमा अलि पहिलेदेखि नेपाल कम्युनिष्ट सङ्गठन सञ्चालित थियो। तर, नेपालको कम्युनिष्ट आन्दोलनले थप विभाजनको पीडा भोग्नु    नपरोस् भनेर त्यो संङ्गठनको नाम प्रचारमा नल्याई एक प्रकारले वैचारिक मित्रसमूहको रुपमा संचालन गर्नुभएको रहेछ। त्यस कारणले उहाँको समूहलाई अति गोप्यवादी सङ्गन पनि भन्न थालियो। 

हाम्रो पार्टीले त्यस सङ्गठनसँग एकताको निम्ति कुराकानी चलाउने जिम्मा मलाई दियो। त्यसै सन्दर्भमा २०४५ सालमा बल्ला कीर्तिपुरको एउटा घरमा श्यामप्रसादजीसँग मेरो पहिलो भेट भयो। सानो गाँठीको, चिटिक्कको शरीर, ज्यादै फराकिलो र हँसिलो उहाँको स्वभावले गर्दा राम्रोसित घुलमिल भई कुरा गर्न मलाई पाँच मिनेटभन्दा बढी समय लागेन। चिनापर्ची र विगत अनुभवहरुको आदानप्रदानपछि मैले पार्टी एकताका सम्बन्धमा कुरा चलाएँ। निकैबेर छलफल गर्ने क्रममा मैले के कुरा बुझेँ भने अरु नेताहरुले जस्तो मूल सङ्गठनबाट विभाजित भएर सैद्धान्तिक मतभेद जनाएर या गुटगत भावनाले उहाँहरुले त्यो सङ्गठन बनाउनुभएको रहेनछ। कम्युनिष्ट आन्दोलनमा गुट र फुट बढ्दै गएपछि थप गुटगत ावना बढ्न नपाओस् र सकेसम्म त्यस प्रवृत्तिलाई रोक्न सकियोस् भन्ने उदेश्यले विचार मल्ने साथीहरुको समूहको रुपमा त्यो संङ्गठन बनाइएको रहेछ । हाम्रो एकताको प्रस्तावपछि उहाँले त्यसबारे साथीहरुसँग छलफल गरी फेरि भेटघाट गर्ने वचन दिनुभयो। 

त्यसपछि, समय–समयमा गोप्यरुपमा हाम्रो भेटघाट हुँदैरह्यो। ती भेटघाटमा राजनीति, साहित्य र सामाजिक क्षेका विविध विषयबारे छलफल गर्दैगयौ। उहाँले आफ्ना केही कृति मलाई दिनुभयो र मैले पनि दिएँ। त्यसै क्रममा २०४६ को संयुक्त जनआन्दोलन सफल भयो र सबैजसो पार्टी खुला मैदानमा उत्रे। तर, मोहनविक्रम र श्यामप्रसादले आ–आफ्ना सङ्गठनलाई खुला गर्नुभएन। 

त्यसपछि, फेरि सङ्गठनात्मक एकताको कुरा हामीले उहाँसँग उठाउदै रह्यौ। अन्तमा उहाँले भन्नुभयो–“हाम्रो नेपाल कम्युनिष्ट सङ्गठन औपचारिक पार्टीको रुपमा सञ्चालित नभएको र चुनावी प्रतिस्पर्धामा पनि नउत्रने भएकाले एमाले लगायत कुनै पनि कम्युनिष्ट पार्टीसँग यसको औपचारिक एकता गर्नु आवश्यक नभएको ठहर हामीले गरेका छौैं। अहिलेको परिवर्तित परिस्थितिमा हाम्रो संगठनमा रहेका कमरेडहरु आफ्नो विवेकअनुसार कुनै पनि वाम पार्टीरुमा सामेल भएर काम गर्नुसक्नुहुन्छ । नेकपा(एमाले) सँग हाम्रो विचारमा निकै सामीप्य भएकाले यसमा सहभागी भएर काम गरेमा देशको वाम आन्दोलनलाई धेरै फाइदा पुग्नेछ भन्ने कुरा सबै साथीहरुालई भनेका छौ। तर साथीहरुले अब कुन पार्टी रोज्ने भन्नेबारे उहाँहरुकै खुसीमा हामीले छाडिदिएका छौं।” त्यसपछि श्यामप्रसाद शर्मा अरु कुनै पार्टीसँग मिलेर वा कुनैमा समावेश भएर काम नगरी साहित्यिक काम र सङ्गठनमा बढी क्रियाशील हुनुभएको छ। अहिले उहाँ र हामी प्रगतिशील जनवादी साहित्यिक सांस्कृतिक फाँटमा एकताबद्ध भएर अघिबढिरहेका छौ।

(कणस्थली, २०६२÷०२÷३१) (नागार्जुन, साहित्यिक त्रैमासिक)

भूकम्पपछि छिमेकीको गोठमा बास 

भैसे । भैसे गाविस वडा न. २ (कालिटार)को ढड्डाघारी मा बसोबास गर्दै आउनुभएकी विना राना उमेर ६३ वर्ष पुग्नुभयो। ९ वर्षमा विवाह भएर एकडेढ वर्षको घरजमपछि माइती आएर बस्नुभयो। २०२९ सालमा बुबाको मृत्युपछि अहिले ९१ वर्षको आमा र ५० बर्षको बहिनीलाई साथ लिएर बाँचिरहनुभएको छ । आफ्नो ५ जना हुनेखाने दाजुभाइ भएपनि आफूहरु ज्याला मजदुरी गरेर छाक टारिरहेको गुनासो उहाँ गर्नुहुन्छ । अलि अलि खेतीपाती भएपनि खेती लगाउन सक्ने मान्छे कोही नहुदा उपचार समेत गर्न नसक्ने अवस्थामा पुगेको उहाँ बताउनुहुन्छ ।
बैशाख १२ गते गएको भूकम्पले आफ्नो ८४ वर्ष पुरानो घर चिरा पारेको कारण बस्न नमिल्ने भएपछि छिमेकीको गोठलाई त्रिपालले बारेर बसिरहनुभएको छ । “छिमेकीले रक्सी खाएको निहुँले दिनहुँ निस्केर जा भन्ने गरेको छ, तर कहाँ जानु ।” उहाँले दुखेसो गर्नुभयो।
राहतको नाममा एउटा त्रिपाल पाएको बताउने रानाले २ दिन मजदुरी गर्न गयो भने ३ दिनलाई पु¥याएर खानुपर्ने बाध्यता रहेको बताउनुभयो। आफूले दाजुभाईले दिन नमान्दा–नमान्दै पनि ३ रोपनी जग्गा अंशको रुपमा  लिएको उहाँले त्यो जग्गा पनि सहकारीमा धितो राखेर ऋण लिनुभएको छ। हेटौडा–२मा रहेको पाञ्चायन बचत तथा ऋण सहकारी संस्थाबाट १ लाख ५० हजार ऋण लिँदा धितो राखेको १ वर्ष नाघिसकेको र अहिलेसम्म त्यसको व्याजसम्म पनि तिर्न नसक्दा आफूलाई पीर लागेको उहाँ बताउनुहुन्छ । बुढी आमाको उपचार खानेलाउने कुरामा समेत सहयोग नगर्ने छोराहरु करोडपति भएपनि के काम भन्दै आक्रोस पोख्नुहुन्छ विना रानाकी साथी भैसे–७ कि माइलीमाया लामा । उमेर ढल्किसकेका एक आमा र दुईछोरी कतिन्जेल ज्याला मजदुरी गरेर जीवन जिउने हुन थाहा छैन ।

सुकुम्बासी बस्तीमा फुल्दै सहकारी
मनहरी। विभिन्न कालखण्डमा मकवानपुरको उत्तरपश्चिम गा.वि.स.हरुबाट बाढीपीडित तथा विभिन्न कारणले आएर मनहरी–३ रमनटारमा नयाँ बस्ती शुरु गरेका त्यहाँका बासिन्दाहरुले विस्तारै विकासका ढोकाहरु खोल्न थालेका छन्। खानेपानी, विद्यालय, बाटोघाटो, बिजुली लगायत तमाम विकासका आधारहरुलाई उनीहरुले व्यवस्थित गर्दै लगेका छन्। यसैमध्ये स्थानीय केही जागरुक युवाहरुले आर्थिक समस्यालाई केही सहज पार्न खोलिएको सहकारी दिनप्रतिदिन फूल झै फुल्दै गएको पाइएको छ।
शनिवार सोही स्थानमा ‘रमनटार डिपार्ट बचत तथा ऋण सहकारी संस्थाको छैठौं वार्षिक साधारणसभामा सहभागी हुने मौका पाइयो।प्रस्तुत प्रतिवेदनमा उल्लेख भएअनुसार २२१ जना शेयर सदस्य रहेको उक्त सहकारी संस्थामा शेयर पूँजी २ लाख ४९ हजार ८ सय रुपैया रहेको छ। गाउँघरमा ठूला पूँजीको बैंकको सट्टा सहकारीलाई विकास र विस्तार गर्नुपर्ने भन्दै कार्यक्रमका वक्ताहरुले आत्मनिर्भरको निम्ति सहकारी एउटा साहारा बन्ने बताए।
कार्यक्रम संस्थाका अध्यक्ष उमेश मोक्तानको सभाध्यक्षता तथा पूर्व सभासद् कुमारी मोक्तानको प्रमुख आतिथ्यतामा भएको थियो। कार्यक्रममा सहकारीलाई शुभकामना मन्तव्य दिँदै प्रमुख अतिथि मोक्तानले सहकारी आधारभूत जनताको आर्थिक उन्नतीको माध्यम बनिरहेको बताउनुभयो। उहाँले वर्तमान राजनीतिक विषयमा टिप्पणी गर्दै तराईको आन्दोलनबाट मकवानपुरलाई २ नम्बर प्रदेशमा गाभ्न माग भइरहेको र केही पार्टीका नेताहरु त्यसप्रति सकारात्मक बन्दै गएको सन्दर्भमा यस विषयमा मकवानपुरबासी चनाखो हुनुपर्ने औंल्याउनु भयो। कार्यक्रममा अध्यक्ष मोक्तानले सहकारीको वार्षिक प्रगति प्रतिवेदन

प्रगतिशील तीज मनाउन आग्रह
हेटौडा । आउदै गरेको नेपाली महिलाहरुको पर्व तीजको अवसरमा अखिल नेपाल महिला संघ (क्रान्तिकारी) ले शुक्रवार शुभकामना आदनप्रदान गर्दै तीजलाई भड्किलो र प्रतिश्पर्धात्मक ढंगले नमनाउन आग्रह गरेका छन्।
कार्यक्रममा वक्ताहरुले महिला अधिकारका विषयमा बोल्न र महिलाका दुःख, बेदनालाई गीत संगीत तथा भेटघाटबाट बाहिर ल्याउनुपर्ने भन्दै आमाको नामबाट नागरिकता दिने सवालमा समेत आवाज उठाउन अनुरोध गरे। महँगा गरगहना र कपडा किन्ने होडबाजी चलेको भन्दै वक्ताहरुले तीजले सबै महिलाहरुमा भाइचारको विकास गराउन मद्दत पुग्ने समेत बताए।
एनेकपा (माओवादी) का नेता अप्सरा लोप्चनको अध्यक्षतामा भएको कार्याक्रममा अनेमसंघ (क्रान्तिकारी) का केन्द्रीय सदस्य रञ्जना श्रेष्ठको प्रमुख आतिथ्यता रहेको थियो । कार्यक्रममा एनेकपा (माओवादी) मकवानपुरका अध्यक्ष प्रेम बहादुर पुलामी, अनेमसंघ (क्रान्तिकारीका केन्द्रीय सदस्य लक्ष्मी पाख्रिन, सहसचिव प्रकाश पाण्डे, मानबहादुर लामा, प्रमीला पुलामी,अखिल क्रान्तिकारीकी केन्द्रीय सदस्य मीना अर्याल,पत्रकार नानीमैया विष्ट, निर्माण मजदुर संगठनकी विष्णु दराई लगायतले मन्तव्य दिँदै तीजको शुभकामना व्यक्त गरेका थिए । कार्यक्रममा भगवती लम्सालले स्वागत मन्तव्य व्यक्त गर्नुभयो। शुभकामना आदानप्रदान कार्यक्रममा संघीय समाजवादी फोरमकी जिल्ला उपाध्यक्ष कुसुम बानियाँ, अखिल नेपाल शिक्षक संगठनका करुणा थापा लगायतको उपस्थिति रहेको थियो ।
हिन्दु महिलाहरुले मात्र होइन सबैले साझा पर्वको रुपमा समेत मनाउन बोल्ने वक्ताहरुले अनुरोध गरेका थिए। वक्ताहरुले तीजलाई परम्परा जोगाउने हिसाबले मात्र नभई समसामयिक राजनीतिक विषय र महिलाका विषयमा आवाज उठाउनुपर्ने बताएका थिए ।

२ वर्षदेखि मिटर जाँच भएन 

“एकमुष्ट महशुल कसरी तिर्ने ?”–ग्राहक

“यस वर्षदेखि कर्मचारीको व्यवस्था गरेका छौ”–प्राधिकरण

-नानीमैया विष्ट

फापरवारी । मकवानपुरको फापरबारी गाविसको २ न. वडाका जनताले विद्युत सेवा प्राप्त गरेपनि २ वर्षदेखि विद्युत महशुलको निम्ति मिटर जाँच नहुँदा एकैपटक महशुल स्वरुप शुल्क बुझाउनुपर्ने हो कि भन्ने चिन्ता व्यक्त गरेका छन्।

हेटौडा सदरमुकामबाट निकै टाढा रहेको उक्त गाविसको २ न.ं वडा अन्तर्गत लालभित्ते, झुरझुरे, पाचपाण्डव, पलपले भन्ने स्थानमा स्थानीयको घर–घरमा विद्युतीय बत्ती बलिरहेको छ, तर प्रत्येक घरको ४ सय देखि ८ सय युनिट विद्युत खपत भइसक्दा पनि मिटर जाँच गर्न विद्युत प्राधिकरणबाट कर्मचारी नजाँदा एकमुष्ट शुल्क बुझाउनु पर्ने अवस्थाप्रति चिन्ता व्यक्त गरेका हुन्। समयमै कर्मचारी आएर मिटर जाँच गरेर महशुल उठाए स्थानीयबासीलाई एकैपटक आर्थिक भार नपर्ने हुनाले छिटोभन्दा छिटो कर्मचारी पठाउन आग्रह गर्दा समेत मर्मत गर्ने कर्मचारी भएपनि महशुल उठाउने कर्मचारी नभएको आफूले जवाफ पाएको फापरबारी–१, पाँचपाण्डवका जय बहादुर वाइवाले जानकारी दिए। उनले भने–“कि त जनताले पैसा तिर्नैपर्दैन भनेर स्पष्ट पारिदेओस् नत्र तिर्न पर्ने हो भने प्रत्येक घरमा ५ हजार रुपैया भन्दा माथिको रकम किसानले कसरी तिर्न सक्छन् ?” विद्युत प्राधिकरण हेटौडा शाखामा पटक–पटक जानकारी दिँदा समेत कर्मचारी पठाइदिन्छु भन्ने गरेको अर्का स्थानीय शेर बहादुर पाख्रीनलेको भनाई छ।खेतीपाती, मेला, मजदुरी गरेर विहान बेलुका छाक टार्न समेत अप्ठ्यारो परिरहेको कतिपयको परिवारलाई एकमुष्ट ठूलो रकम विद्युत प्राधिकरणलाई बुझाउन निक्कै गाह्रो पर्ने फापरवारी–१ का विष्णु बहादुर माझीको भनाई छ। 

स्थानीयहरुको आग्रह अनुसार विद्युत प्राधिकरण हेटौडा–१० स्थित कार्यालयका ‘मिटर रिडिङ फाँटका प्रमुख जिवनाथ चौलागाईलाई सम्पर्क गरी बुझ्दा यो वर्षदेखि एक जना कर्मचारी राखिएको र काम शुरु समेत भइसकेको जानकारी दिए। विद्युतको मिटर पूर्ण संख्यामा नभई आंशिक रुपमा गएको र लामो दुरीको ग्रामीण क्षेत्र भएको कारण हेटौडाबाट कर्मचारी जान सक्ने स्थिति नभएको समेत बताए।उनले भने–“मकवानपुरमा ४२ हजार भन्दा बढी विद्युत उपयोग गर्ने ग्राहक भएपनि ‘मिटर रिडिङ गर्ने कर्मचारी १५÷१६ जना मात्र   भएकोले उनीहरुलाई भ्याईनभ्याई हुने गरेको छ।”

“यस वर्षदेखि उक्त क्षेत्रका ग्राहकलाई सजिलो हुनेगरी एक जना कर्मचारीको व्यवस्था गरेका छौ।”–उनले भने। त्यहाँका ग्राहकहरुलाई मार्का नपरोस भन्ने उदेश्यले एकमुष्ट नभई किस्ताको हिसावले महशुल बुझाउने व्यवस्था समेत गरेकोले नआत्तिन समेत प्रमुख चौलागाईले अनुरोध गरे।